Antalya, Afyonkarahisar, Isparta ve Burdur’un çeyrek asırı deviren geleneksel lezzet ustaları, yerli ve yabancı misafirlerine; fırın kebabından grida buğulamaya, Gülüklü Çorba’dan ekmek kadayıfına geniş bir mönü sunuyor.

 

Akdeniz’de son 25 yılda pek çok şey değişti. Simit fırınlarının ve seyyar simitçilerin yerini simit sarayları aldı. Fast-food’la tanıştık, pizza ve hamburger yaşamımıza girdi. Bistrolar, cafe’ler, patisseria’lar, pub’lar da vakit geçirir olduk. İtalyan, Fransız aşçıların çalıştığı restoranlarımız bile var.

Ama değişmeyen bir şey varsa o da bölgenin tatları ve lezzet ustaları.

Antalya’nın reçelleri 25 yıl önce de en önemli hediyelik üründü, bugünde öyle… Afyonkarahisar’ın sucuğu, kaymağı, Isparta’nın ekmeği, Burdur’un ceviz ezmesi, Alanya’nın muşmulası…

Batı Akdeniz’in yöresel lezzetleri bugün en gözde “turistik” ürün ve hediyelik eşya olurken, geleneksel mutfak kültürünü yansıtan restoranlar ise, “gastronomi turizmi” için cazibe merkezleri haline geldiler.

Bugün Antalya, Afyonkarahisar, Isparta ve Burdur’un çeyrek asırı deviren geleneksel lezzet ustaları, yerli ve yabancı misafirlerine; fırın kebabından grida buğulamaya, Gülüklü Çorba’dan ekmek kadayıfına geniş bir mönü sunarken “gastronomi turizmi”nin de cazibe merkezi durumundalar.

Turizmin “T”si yokken onlar vardı

Antalya’ya özgü lezzetlerin başında kuşkusuz Türkiye’nin diğer bölgelerinden farklı olarak “tahin” ve Çandır kuru fasulyesi ile yapılan “Piyaz” geliyor. Keçi sütünden yapılan “Yanık Dondurma”, turunç, karpuz kabuğu, patlıcan reçelleri yöreye özgü lezzetleri.

Antalya için “köfte-piyaz Cumhuriyeti” benzetmesi yapılır. Eski Sanayi’deki Özdoyum, Piyazcı Sami, Piyazcı Mustafa, Topçu Kebap son 25 yılda değişmeyen tatlardır. Antalya’nın yarım asırdır en önemli lezzet sokağı, son dönemde kimlik değiştirse de Dönerciler Çarşısı’dır.

Kalekapısı’ndaki merkezinde yüz yılı deviren Yenigün,  Antalya reçellerinin değişmez adresidir.

Börekçi Tevfik’in pudra şekeri serpilerek yenilen peynirli böreğinin yerini tutacak bir başka lezzet henüz icat edilmemiştir.

Kalekapısı’da Saat Kulesi’nin karşısında bir asıra yaklaşan “18’in Bağaçası”, yanıksı dondurma, helva ve talaş böreğiyle Zamora, Kent Pide, Akdeniz Dondurma, Salman Pastanesi, Sakarya Fırını, Kaleiçi’ndeki Tarihi Balık Pazarı Fırını, Dönerci Hakkı, Arzum Döner, sabah çorbasının adresi Paçacı Şaban, Kalekapısı Zincirli Han içindeki “Hasan Antalya” Kuyu Tandır, kömürde tavuğun mucidi Parlak Restoran, tulumbacı Dilara Yaşar, Ülker Pide ve tabiki 7 Mehmet Restoran Antalya’nın vazgeçilmez tatlarıdır.

Yıllarca Konyaaltı Sahili’nde hizmet veren 7 Mehmet, sahil düzenlemeleri kapsamında 90’lı yılların başında Atatürk Parkı’na bugünkü yerine taşınmıştır. Geçtiğimiz yıl vefat eden Hakkı Akdağ’ın lezzet bayrağını bugün oğlu Mehmet Akdağ taşımaktadır. Lokantanın ilk açıldığı yıllardan beri, her pazar et suyunda gerdanla birlikte pişen ünlü “kulaklı çorba”sı çıkar. Yoksa hala tatmadınız mı?

Afyon’un kaymak ve sucuğu

İç Anadolu-Akdeniz ve Ege arasında kavşak noktası olan Afyon, bu ürünlerini aynı zamanda “hediyelik” olarak da pazarlamaktadır. Hayvancılık merkezi Afyon’da manda sütünden yapılan kaymak eşsizdir. Sucuk ve pastırma Afyon’un en önemli ürünleridir. Ve bir de ekmek kadayıfı.

Adını Atatürk’ün koyduğu rivayet edilen Uzun Çarşı’daki “İkbal Lokantası”nın et yemekleri ve patlıcan böreği ünlüdür. Ayrıca ekmek kadayıfı, pek çok yerden farklı olarak “vişneli” olarak da hazırlanır ki, kaymakla beraber servis edildiğinde damak çatlatır.

Uzun Çarşı Saraçlar Geçidi’ndeki Nur Lokantası önemli lezzet duraklarında biridir. Yukarı Pazar Caddesindeki “Aşçı Bacaksız Yağcıoğlu”nun kebabı, Özbek pilavı ve tandırı meşhurdur.

 

Burdur’un şişi Bucak’ın sahlebi

Burdur’un şiş kebabı, Kabak Helvası, Ceviz Ezmesi ve Helvası meşhurdur. Burdur Şiş’in en tanınmış adresleri Gazi Caddesi üzerindeki Özsarı, Pazar yerinde Akman Şiş ve Sanayi’deki Şişçi Hasan’dır. Etin içine hiçbir malzeme katılmaz, sadece tuz ile yoğrulur. İnce şişlere sıkılarak sarılan et, kömür ateşinde pişirildikten sonra pide ile servis yapılır.

Bucak İlçesi, Türkiye’nin sahlep merkezidir. Bucak sahlebi, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın kendisini takip eden habercilere sahlep ikram ederken “Bucak sahlebidir” demesi ile daha bir popüler hale gelmiştir. Bucak’tan Erdoğan’a özel olarak sahlep gönderildiği bilinmektedir. Bucak merkezindeki Hale Pastanesi’ni tavsiye ederim.

Isparta Fırın kebabı

Isparta deyince Fırın Kebabı ve Kabune Pilavı akla gelir. Kent merkezinde Valilik civarında bir asırı deviren Kebapçı Kadir, Hacı Benlioğlu ve Ferah Kebap arasında tatlı bir rekabet vardır. Kadir ve Hacı Benlioğlu bir asırı geçen tarihleriyle Türkiye’nin en eski restoranlarındandır. İki restoranın arasında bir başka asırlık işletme Değirmenci Fırını’ndan meşhur Isparta Ekmeği almayı unutmayın. Sanayi içinde Ufuk Pide’nin sucuğunu tatmanızı da öneririm.

Mevsiminde Isparta’nın Uluborlu kirazı ve Isparta Elması’nın tadına doyum olmaz. Şayet yolunuz Eğirdir’e yolunuz düşerse göl kenarındaki Mavi Göl Restoran’da levrek ve özellikle de sazan dolmasını mutlaka tatmalısınız.

Gül kenti Isparta’da fırın kebabının üzerine gidecek en güzel tatlı “Yalvaç Güllacı” ve kabak tatlısıdır.

Söz Yalvaç’tan açılmışken. Yalvaç İlçesi’nde Belediye Sarayı’nın zemin katındaki Selin Lokantası’nın “Yalvaç Keşkeği” dillere destandır. Yöreye özel bu çok özel lezzet sadece cumartesi ve pazar günleri yapılıyor. Yine Yalvaç’ta bir başka lezzet durağı var. Gündoğan İkbal Pastanesi’nin güllaç tatlısı ile kesik sütle yapılan “kesmik baklavası” ünlüdür. “Kesmik baklavası”nı bir çoğunuzun ilk kez duyduğuna eminim.

Alanya’nın Gülüklü Çorbası

Batı Akdeniz’de en fazla yabancı nüfusun yerleştiği yer olan Alanya’da meyve bahçeleri giderek azalıyor. Buna karşın turistik ilçe Türkiye’nin en önemli muz, muşmula (yeni dünya) ve avakado üretim merkezidir. Gazipaşa ve Alanya yöresinde yetişen yerli muz, “Hediyelik” olarak satılır.

Alanya’da Atatürk Caddesi üzerindeki Güven Lokantası ev yemekleri ve sulu yemek yapar. Özellikle haşlaması ünlüdür. Eğer Alanya’nın geleneksel yemeklerini tatmak istiyorsanız o zaman Galatasaray Caddesi üzerindeki Esma Abla’ya uğrayabilirsiniz. Alanya’ya özgü Gülüklü Çorbası ve Börülce Piyazı’nı öneririm.

 

Manavgat’ın tarhanası ve keşkeği

Eski Otogar içindeki Çorbacı Hasan, çeyrek asırdan fazladır çorba müdavimlerinin değişmez adresidir. Yine Oymapınar yolu üzerinde Küçük Şelale Restoran’ın saç kavurması ve kiremitte alabalığını tatmalısınız.

Manavgat’ın ev tarhanası ünlüdür. Yaban eriği ile yapılan “Ekşi Tarhana” ve sadece buğday ve ayranla hazırlanan “Koca Tarhana” hala kış öncesi pek çok evde hazırlanır.

Manavgat’ta geleneksel lezzetlerin en önemlilerinden biri “Keşkek”tir. Düğünler için mutlaka buğdayla yapılan “Keşkek” yemeği hazırlanır. Ayrıca Manavgat susamı ve karpuzu da ünlüdür.

Elmalı’nın Gaziler Helvası

Elmalı Mutfağı meşhurdur. Asırlardır askerden dönen gençler için “Gaziler helvası” pişirilir. Yolunuz Elmalı’ya düşerse “Şen Baba”nın yerinde köfte-piyazın üzerine mutlaka tatmalısınız. Bakırcılar Çarşısı’nda kavrulmuş, tuzlu, kırık ve beyaz şekerli leblebi ile sadece Ramazan ayında çıkan cevizli helva ve susamlı çörek helva asırlık lezzetlerdir.

Son yıllarda Hasan Sıtkı Bey Konağı’nda yöresel lezzetlerin sunulduğu organizasyonlar yapılmaktadır. Bir gün önceden rezervasyon yaptırmanız halinde Elmalı’ya özgü Şehriyeli Tavuk Çorbası, Kırmızı Sulu Et, Pilav, Sulu Salata ve Gaziler Helvası’nın eşsiz lezzetleri tadabilirsiniz.

Likya Şarapları gastronomi turizminin ve bağcılığın canlanmasına önemli katkı yapmıştır. Yine Antalya siyasetinin önemli isimlerinden Hasan Subaşı’nın çiftliğinde keçi sütünden üretilen Konak Dondurması yörenin önemli markalarından biridir.

Korkuteli’de “Dondurma Turizmi”

Antalya’da “yayla turizmi” nin gözdesi olan Korkuteli ilçesi, Türkiye’nin kültür mantarı üretim merkezidir. Kültür mantarı üretiminin yüzde 80’ine yakınını tek başına karşılar. Korkuteli’nin keçi sütünden yapılan yanıksı dondurması ünlüdür ama yarım asırı deviren Nur Pastaneleri son dönemde buna bir de “mantarlı su böreği”ni ekledi.

Bir başka ünlü dondurmacı “Giliğ”dir. Yanıksı dondurmanın yanı sıra, mevsiminde taze vişne ile yapılan dondurması damak çatlatır. Şişçi Ramazan’ın şiş köfte-piyazı isim yapmıştır. Yine Antalya – Korkuteli yolu üzerinde Datköy civarındaki “Mantar Evi”nde 300 farklı çeşit mantar yemeğinin yer aldığı geniş bir mönü var.

Bir not düşelim: tüm Türkiye’de “Ankara Armudu” olarak bilinen “Karyağdı Armudu” aslında Korkuteli’de yetişmektedir.

 

Kemer bir zamanlar portakal bahçeleriyle doluydu. Ne yazık ki bugün çok azaldı. Kemer  – Finike yolu üzerinde, yemyeşil ormanın içindeki Ulupınar hem doğası hem de restoranları ile cazibe merkezlerinden biri haline geldi. “Havuzbaşı” bu yöredeki en eski işletmelerden biridir.

Finike  – Elmalı arasındaki “Aykırtça” yüzlerce yıldır yolcular için önemli bir mola noktası. Dağlardan gelen buz gibi suların serinliğinde dinlenip, yöresel ürünlerden satın alabilirsiniz.

Demre Beymelek yolu üzerinde çok sayıda “Mavi Yengeç” tabelası göreceksiniz. Farklı lezzetler denemek hoşunuza gidiyorsa, yol üzerindeki restoranlarda ızgara olarak pişen Mavi Yengeci tatmalısınız.

Gömbe Kaş ve Elmalı’nın ortak yaylasıdır. Bu yörede yetişen oğlak ve kuzu etinin lezzeti dillere destandır. Yolunuz düşerse ünlü tepsi kebabını deneyiniz.

Aksu kelimenin tam anlamıyla köfte-piyaz diyarıdır.Şimşek” yörenin en ünlü markasıdır. Ancak o kadar çok “Şimşek” göreceksiniz ki, en iyisi deneyip siz karar verin.

Kalkan henüz İngilizler tarafından keşfedilmemişken kurulan Deniz Restoran’da (Pala’nın Yeri)  Akdeniz’in en lezzetli balıklarını tadabilirsiniz.

Kaş Balıkçı Barınağı’nda bulunan Mercan Restoran, yarım asırdır ilçeye gelen yerli ve yabancı misafirlerin uğrak yeri. Grida (Lagos) buğulaması enfestir.

 

admin On Mayıs - 23 - 2016

1 Yorum

  1. Nuri Hakan Tataroğlu diyor ki:

    Güzel bir yazı,nerede ne yenilmesi gerektiğini öğrenmiş olduk,yazdığım şiirimin okunmasını dilerim,Nuri Hakan Tataroğlu gezgin bezgin gurme halk ozanı araştırmacı şair fani bir fert, Ankara 14.6.2016
    Çalışkan Arı
    Uyku sağlığın mimarı ve miyarı
    Faydalı bir yiyecek olan balı yapan çalışkan arı
    Kuşların sevdiği yem buğday mısır darı
    Nuri Hakan Tataroğlu bu kısa sözlerin yazarı

Cevap Gönder


  • RSS
  • Facebook
  • Twitter
  • Youtube
antalya-manavgat-4

Batı Akdeniz Yöres

Yöresel ürün zengini Batı Akdeniz, 24 Ekim’de başlayacak Yöresel Ürünler ...

333

YÖREX’e İlgi  H

“Sizin oraların nesi meşhur?” sloganıyla 8 yıl önce başlatılan ve ...

limon

Limon Salatası

Antalya'da sofralarda mutlaka bulunan bir lezzet. Malzemeler (4 kişilik); Limon (yerli kaba) ...

palamutsalatasi

Palamut Salatası

Şimdi tam mevsimi. Palamutlar tezgahlarda boy göstermeye başladı. Bolca tüketmek ...

yemek2

Semizotlu Yörük Ç

Semizotu özellikle bahar ve yaz sezonu boyunca bolca bulunan, oldukça ...